1. Bölüm:
“Ortak Genel Kültür Dersleri” referans alınarak ÖSS
stiline göre hazırlanmış 120 sorudan ve 4 ders kategorisinden
oluşan bölümdür. 2. Bölüm: “Alan/Bölüm Dersleri” referans
alınarak hazırlanan ve bilgi ağırlıklı soruların yer
aldığı yine 4 ders kategorisinden oluşan 120 soruyu
içeren bölümdür.
ÖSS’deki Testler
ve Kapsamları
1. BÖLÜMÜN ÖZELLİKLERİ
Lise 1., Lise 2 ve
Lise 3 müfredatında yer alan “Ortak Genel Kültür Dersleri”ndeki
bilgilerin sorgulandığı bölümdür. Ancak Lise 1 müfredatı
ağırlıktadır.
Yorum, analitik düşünce,
muhakeme gücü ve mantık yürütme ağırlıklı soru kalıpları
kullanılacaktır. (Bu özellikleri itibariyle ÖSS soru
stili diye de adlandırılabilir.)
Sınava giren her aday
bu bölümdeki tüm soruları lise türü ve alan farkı gözetmeksizin
cevaplandırmak durumundadır / zorundadır.
Bu bölümdeki her dersin
her puan türüne katkısı vardır. Bu bölüm hem 1. tür
puanlar, hem de 2. tür puanlar hesaplanırken dikkate
alınacaktır.
Yine bölümdeki puan
türü, Önlisans (2 Yıllık Meslek Yüksek Okulları) programlarını
ve Açıköğretim’in Lisans ve Önlisans programlarını seçecek
adaylar için yeterli olan bölümdür.
Ayrıca bu bölümdeki
puan türü, Meslek Liseli adayların Meslekî Lisans Programları’nı
(4 Yıllık Lisans Programlarını) seçmek için de yeterli
olan bölümdür.
Son olarak şunu da
eklemek istiyorum ki, yine bu bölümdeki puan türü, Özel
Yetenek Sınavı’yla öğrenci alan programlara önkayıtta,
referans alınacak bölümdür.
2. BÖLÜMÜN ÖZELLİKLERİ
Bu bölüm ise, Lise 2 ve Lise 3 müfredatında
yer alan “Alan/Bölüm Dersleri”ndeki bilgilerin sorgulandığı
bölümdür. Lise 1 müfredatını içermeyebilir.
Bu bölümde bilgi ve akademik yetenekleri
yoklayan soru kalıpları kullanılacaktır. (Bu soru kalıpları,
kısmen ÖYS soru stili diye de tanımlanabilir.)
Sınava giren ve meslek liseli olmayan
her aday, alanıyla ilgili bir lisans programına yerleşmek
için bu bölümün sorularını da cevaplandırmak durumunda
ve zorundadır.
Bu bölümdeki her dersin, her puan
türüne katkısı olmayabilecektir ve sadece 2. tür puanlar
hesaplanırken dikkate alınacaktır.
Yine bu bölüm, Meslekî Lisans Programları’nı
seçecek meslek liseli adayların cevaplandırmayacağı
bir bölümdür.
Her liseli kendi alanıyla ilgili sadece
2 tür soru kategorisinden soru çözümü yapacaktır. (Diğer
alanlara da bakabilir, ancak; diğer alanlar için pek
zaman kalacağını öngörmüyoruz.) Buna rağmen Ortak alanları
seçmek isteyen adaylar 3. bir alandaki soru kategorisini
de cevaplandırabileceklerdir. Fakat daha önce söylediğim
gibi, zamanı çok iyi kullanarak ve en başta sınava bu
strateji ile başlayarak böyle bir yol izlenmelidir.
Aksi takdirde, ana alandaki soruları çözemeyip, ana
alandan yerleşemeyeceğini düşünen bir aday, sınav ânında
bu tür bir strateji değişikliği yaparsa, sonuçlar çok
iç açıcı olmayacaktır. Çünkü ortak alan için gerekli
olan 3. tür soru kategorisindeki soruları çözmek için
hem yeterli zamanı kalmayacak hem de parçalı bulutlu
bir soru çözümü yapacağı için, gerek ana alandaki puanları,
gerekse ortak alandaki puanları düşük gelebilecektir.
Yerleştirilmede kullanılacak
Y-ÖSS Puanları Hesaplanırken Ağırlıklı Orta Öğretim
Başarı Puanının (AOBP) Çarpılacağı Katsayılar
Ağırlıklı ÖSS
Puanları (AÖSS) Hesaplanırken Test Standart Puanlarının
Çağrılacağı Katsayılar
ÖSS ÖNCESİ UZMAN
ÖNERİLERİ
1. Öğrenme ile ilgili hazırlıklarınızı
en geç sınavdan iki (2) gün önce bırakınız. Bazı öğrenciler
sınavdan önceki gece, geniş bir tekrar amacıyla geç
saatlere kadar uyumazlar. Bu hem fiziksel hem de zihinsel
yorgunluğa neden olur. Bu yüzden uzmanlar sınavdan önceki
gece ders çalışılmamasını, normal zamanda yemeğin yenilip
uykuya gidilmesini önerirler.
2. Sınavdan bir hafta öncesinden başlayarak
ama özellikle sınavdan bir gün öncesinde, beslenmenize
ve uykunuza özel önem gösteriniz. Fazla çay, kahve gibi
uyarıcı maddelerden ve sakinleştirici ya da uyarıcı
niteliği taşıyan ilaçları kullanmaktan kaçınınız. Sınav
sabahı mutlaka dengeli bir kahvaltı yapınız.
3. Çevrenizdeki insanlarla sınavla
ilgili konuşmalara pek fazla girmeyin. Her zaman sınavı
başarmak istediğinizi düşünün. Sınav başarısını sınavla
ilgili olumsuz düşünceler üreterek artırmanın mümkün
olmadığını kendinize hatırlatın. Yaşama ne siyah ne
de pembe camlı gözlüklerle bakın. Yaşamdaki tüm renklerin
sadece çıplak gözle daha gerçekçi görülebileceğini unutmayın.
4. Gireceğiniz sınavla ilgili koşullar
üretmemelisiniz. Sayısal bölümden şu kadar net yapmalıyım;
Fen Bilimleri testinden bu kadar net yapmalıyım; hata
yapmamalıyım vb. gibi koşullar oluşturmayınız. Çünkü
oluşturulan her koşul sizin için birer tehdit haline
gelebilir. Koşul yerine ancak strateji oluşturabilirsiniz.
Bu strateji önce sözel ya da sayısal bölümden başlayacağım,
soruları seçerek yanıtlayacağım ve soru gruplarını şu
sıralamayla cevaplandıracağım ve elimden geleni yapacağım
biçiminde olabilir.
5. Sınavdan önceki birkaç gün içinde
sınava gireceğiniz salonu mutlaka görünüz.
6. Sınavdan bir gün önce açık havaya
çıkın. Rahatsız olacağınız ortamlara girmeyin.
7. Sınava giderken yanınızda götürmeniz
gereken belge ve malzemeleri, ertesi gün giyeceklerinizi
akşam yatmadan hazırlayınız.
Sınava şeker götürmeli mi?
İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp
Fakültesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı Diyabet Bilim
Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kubilay Karşıdağ, 'sınav
sırasında tüketilen şekerin zihni açtığı' yargısının
doğru olmadığını bildirdi. Sınava şeker götüren öğrencileri
uyaran Prof. Dr. Karşıdağ, şunları söyledi:
Şeker aç karnına alınırsa kan şekeri
sınavda düşebilir. Bu nedenle beyin fonksiyonları yavaşlayabilir.
Kan şekerini normal düzeylerde tutmak amaçlanır.
Sınavda saf şeker alınırsa kan şekeri
birden çıkıp daha sonra tam tersi bir anda düşebilir.
Ellerde titreme, terleme, bayılma, halsizlik hissi ortaya
çıkabilir. Saf şeker yerine şekerli bisküviler almak
daha doğru olur.
Kilolu olan çocuklarda sınav sonuna
doğru şeker düşmeleri ortaya çıkabilir. Özellikle bu
çocuklar, yanına bisküvi gibi şekerli besin getirmeli.
İyi kahvaltı başarıyı artırır
Prof. Dr. Kubilay Karşıdağ, sınav
sabahı iyi bir kahvaltı yapmanın performansı artırabileceğini
bildirdi. Karşıdağ'a göre sınav günü şu şekilde bir
kahvaltı yapılabilir: '2–3 dilim ekmek, beyaz peynir,
zeytin, salatalık, domates, bir bardak süt. Kahvaltıda
krem çikolota tüketmeyin. Kan şekerinin birden düşmesine
neden olabilir. Bir gece önce ağır yiyecekler yemeyin.
Sebze yemeklerini tercih edin. Sınavda yanınıza çok
renkli katkı maddeli şekerler almayın.
Gerçek sınav günü nasıl bir kahvaltı ve ek olarak neler
yiyecekseniz (çikolata, şeker vb.) denemeler evvelinde
de aynı şeyleri yiyerek midenizi alıştırın; unutmayın
ÖKS tarihi, sınav günü aşırı ve değişik yemeler neticesinde
sınav salonunu erken terk etmek zorunda kalan öğrencilerin
hikâyeleriyle doludur.
Aç karnına şeker yemeyin, kan şekeriniz düşer. Beyin
fonksiyonları yavaşlar.
Her zamanki gibi uyuyun
Alışkın olduğunuz uyku periyodunun dışına çıkmak sorun
yaratabilir.
Bu gece ne daha az, ne de daha fazla uyuyun.
Uzmanlar, üniversite adaylarının bugünü, kendilerini
fiziksel ve psikolojik olarak sınava hazırlayarak geçirmelerini
tavsiye ediyor. Beslenmeye dikkat etmek, çok soğuk içecekler
içmemek, dinlenmeye önem vermek gibi sağlıkla ilgili
uyarılar adayın sınava fiziksel olarak hazırlanması
açısından önemli. Adaylar alışmış oldukları uyku düzenini
korumalı. Uzmanlara göre üniversite adayı normalde erken
yatmıyorsa sınav için erken yatması son derece yanlış.
Bu durum, vücudun biyoritminin bozulmasına ve sınav
günü baş ağrısı, yorgunluk gibi rahatsızlıkların hissedilmesine
neden oluyor.
Sınav öncesi mesaneyi boşaltın
Sınav öncesi bol içecek almayın. Tuvalet
ihtiyacınızı mutlaka giderin.
Sınava giren öğrencilerin, kesintisiz sınav salonunda
kalmak zorunda olmaları, psikolojik ve fizyolojik olarak
tuvalet ihtiyacı doğuruyor. Uzmanlar bu durumun yiyecek
ve içecek kontrolüyle giderilebileceğini belirtiyor.
Kayseri SSK Hastanesi Üroloji Servisi Şefi Opr. Dr.
Tevfik Haktanır, bu konuda şunları söyledi: 'Ürolojik
problemi olmayan ÖSS adaylarının 'Sınavda tuvalet ihtiyacım
olur mu?' endişesiyle kendisini zorlaması, baskı altında
tutması sorun yaratabilir. Alınacak en iyi önlem, sınav
öncesi sınırlı içecek alınması, alkol, kolalı, kafein
içeren sıvılar, bol miktarda meyve suyu alınması, acılı
yiyecekler yenmemesi ve sınav öncesi mesanenin boşaltılmasıdır.
Sınav öncesi boşalmış mesanenin 4–5 saatten önce miksiyon
hissi uyandırmadan ancak dolabileceğinin telkin edilmesi
en yararlı yöntemdir.'
Stres ve heyecanın insan vücudunun enerji tüketimini
artırdığı ifade edilen açıklamada, ÖSS sınavı için son
hazırlıkları yapan öğrencilere yönelik şu uyarılar yer
alıyor:
“Öğrenciler için en önemli öğün kahvaltıdır. Düzenli
olarak kahvaltı yapma alışkanlığı kazanılmalı ve sınav
sabahı mutlaka kahvaltı yapılmalıdır. Gece boyu açlıktan
sonra, vücudumuz ve beynimiz güne başlamak için acil
olarak enerjiye gereksinim duyduğundan, kahvaltı yapılmadığı
takdirde dikkat daha çabuk dağılmakta, baş ağrısı ve
yorgunluk oluşmaktadır. Yapılan araştırmalar, iyi kahvaltı
yapan öğrencilerin daha başarılı olduklarını ortaya
çıkarmıştır.
ÖSS sınavının yapılacağı Pazar günü, sabah kahvaltısında,
öğrencilerimize yeterli enerji ve besin öğelerini sağlayacak;
peynir ve yumurta, birkaç dilim ekmek, pekmez-tahin,
zeytin, domates, yeşilbiber, salatalık, maydanoz veya
meyve bulunmalıdır. Sindirim rahatsızlıkları ve zehirlenmelere
yol açabileceği için sınavdan önce ve sınav sabahı,
dışarıda ve açıkta satılan yiyecekler tercih edilmemeli,
sınavdan bir gün önce kuru baklagiller gibi gaz yapıcı
besinler tüketilirken dikkatli olunmalıdır.
Halk arasında şeker ve şekerli besinlerin dikkati ve
algılamayı artırdığına yönelik yanlış inanışlar bulunmaktadır.
Oysa karbonhidrattan zengin bu besinler tam tersi gevşemeye
neden olmaktadır. Bu nedenle sınav öncesi ve sınav esnasında;
şeker, şekerleme gibi basit şekerlerin yerine, kuru
üzüm, erik ya da A ve C vitaminlerinin zengin olduğu
taze meyve ve sebze gibi besinler tercih edilmelidir.
Balık, et, yumurta, fındık, fıstık ve ceviz tüketilmelidir.
Bu besinler protein içerikleri nedeniyle uyanık kalma
ve enerjinin tamamen kullanılmasını sağlar, içerdiği
yağ asitleri beyin hücrelerinin çalışmasında önemli
rol oynar.
Kafeine Dikkat…
Sınav esnasında susamaya neden olacak
yağlı ve tuzlu besinlerden kaçınılmalı, sınavda su tüketiminin
yanı sıra, sıkılmış meyve suyu tüketmenin, hem sıvı
ihtiyacını karşılayacağı, hem de konsantrasyonu artıracağı
unutulmamalıdır.
Kafein içeren yiyecekler adrenalinin serbest kalmasına
böylece stres düzeyinin artmasına neden olabilmektedir.
Sınav öncesinde ve sınav sabahı çay, kahve kolalı içecekler
gibi kafein içeren besinlerin yerine süt, meyve suyu,
ıhlamur, kuşburnu gibi bitki çayları tercih edilmelidir.
Sınav öncesi dinlenme
Dinlenme anında, bedensel rahatlamamızı
sağlayan fiziksel egzersizler yapmak çok yararlı olacaktır.
(Derin nefes alıp verme, gevşeme egzersizleri, spor
yapma vb.)
Unutmayın, deneme sınavları gerçek sınav için oluşacak
alışkanlığın alt basamağıdır. Gerçek sınav öncesi ne
tür hazırlıklarda bulunacak ve neleri kontrol edecekseniz
aynı şeylere dikkat ediniz.